De boeken en boekentips van Jan Paul Schutten

‘Ik was dertien en wilde een baby. Ik trok de deur van de flat achter me dicht en dacht: als ik straks thuiskom ben ik zwanger.’

Zo begint Tiffany Dop van Tjibbe Veldkamp. Na die eerste twee regels kun je niet anders dan verder lezen. En vervolgens word je beloond met een prachtig boek. De wereld van Tiffany Dop is rauw, grauw en liefdeloos. Het knappe van Veldkamp is dat hij het boek toch licht weet te houden. Dat komt niet alleen door de humoristische situaties die door de gekke naïeve denkwijze van Tiffany ontstaan, maar ook doordat Veldkamp zijn hoofdpersoon zo sterk maakt dat je geen medelijden met haar hoeft te hebben. En natuurlijk wil je weten hoe het afloopt. En dat is allesbehalve voorspelbaar, omdat het boek vol zit met geniale plotwendingen.

Tiffany Dop won in 2010 een Zilveren Griffel. Dat had best een Gouden Griffel mogen zijn. Maar die ging toen naar Voordat jij er was van Daan Remmerts de Vries en Philip Hopman. Ook al zo’n geweldig boek...

Jan Paul Schutten, december 2013

Faalangst is een universeel thema. Iedereen herkent het wel, van zichzelf of van anderen. Er zijn dan ook heel wat boeken over geschreven. Geslaagde en minder geslaagde, maar zelden zo geslaagd als De duif die niet kon duiken van Edward van de Vendel en Alain Verster.

De duif Telemark moet afduiken, maar hij weet dat het niet gaat lukken. Hij kan het gewoon niet. Telkens als hij het probeerde raakte hij halverwege de richting kwijt. Waarom zou het vandaag wel lukken? Er zijn nog zeven duiven voor hem. Zoals Savooieduif, Duif Gellicum en Jari L. En terwijl de ene na de andere duif afduikt en slaagt wordt Telemark nerveuzer en nerveuzer.

Niet alleen de zinnen en het verhaal van Edward van de Vendel zijn een feest. Ook de verstilde tekeningen van Alain Verster zorgen ervoor dat je het boek óók als volwassene blijft oppakken en bekijken. En hoe het nu verder gaat met die arme Telemark? Dat verklap ik niet, want daar is het einde te mooi voor. Dat einde en het verhaal bieden genoeg stof voor allerlei filosofische bespiegelingen over durven, niet durven, mislukken en succes. Maar dat gaat te ver. Het is gewoon een heel mooi boek om vaak van te genieten.

Jan Paul Schutten, november 2013

Hoe hij het voor elkaar krijgt weet ik niet. Maar Sieb Posthuma geeft hier in enkele pagina’s een fantastisch college over kunst. Na het lezen weet je niet alleen alles over de kunstenaar Alexander Calder, maar begrijp je hem ook. En dat is waar het bij veel andere kunstcolleges nog wel eens misgaat. Na het lezen van De draad van Alexander Calder weet je waarom de kunstenaar zijn beroemde ‘mobiles’ maakte en zul je ze meer waarderen. Allemaal in een prentenboek voor heel jonge kinderen nota bene.

Het boek, dat hoorde bij een tentoonstelling in het Gemeente museum in Den Haag, vertelt speels en vrolijk hoe die geniale gek van een Calder zijn eigen wereld creëerde in draad. Posthuma heeft van het oeuvre van Calder een vrolijk verhaal voor jong en oud gemaakt. Doe dat maar eens na. En natuurlijk ziet boek er prachtig uit, want dit thema past perfect bij de tekenstijl van Posthuma. De lijnvoering van Posthuma en de kleuren van Calder vullen elkaar schitterend aan. Bovendien zie je de bewondering van Posthuma voor Calder in de tekeningen die met zo ontzettend veel liefde en aandacht gemaakt zijn

Nu kan ik wel een heel verhaal over het boek gaan vertellen, maar dat heeft Posthuma zelf al veel beter gedaan:



En als je vervolgens nog meer van Calder wilt zien, dan kan ik dit filmpje van harte aanbevelen:  



Jan Paul Schutten, oktober 2013

Het thema van de Kinderboekenweek is ‘sport en spel’ en daarom kies ik deze maand voor een sportboek: Kampioen van Corien Oranje. Een boek dat gebaseerd is op een waargebeurd verhaal.

Soms hebben schrijvers het gevoel dat een tekst zichzelf schrijft. De woorden vloeien uit hun pen, ze hebben vondsten waarvan ze niet weten waar die vandaan komen. En zonder enige moeite schrijven ze kilometers tekst achter elkaar. Ze hebben de flow. Als je die flow hebt, dan weet je zeker dat het goed komt met je boek. Je vingers worden over het toetsenbord gestuurd door een motortje van inspiratie. Kampioen van Corien Oranje zal in zo'n flow geschreven zijn. En waar die inspiratie vandaan komt kan ik wel raden. Die komt uit de werkelijk bestaande hoofdpersoon van het boek: Olivier van de Voort. Ik heb hem nooit ontmoet, maar die jongen moet een enorme bundel van levenskracht en positieve energie zijn.

Uiteindelijk was het boek van Corien af... en toen kwam er nog een hoofdstukje achteraan. Een hoofdstuk dat een schrijver normaal gesproken nooit zou toevoegen omdat het te ongeloofwaardig is. Maar dit is echt gebeurd. En de werkelijkheid is vaak mooier dan verhalen. Dit ‘einde na het einde’ maakt het boek dus alleen maar indrukwekkender.

Het resultaat is een prachtig boek dat je in net zo'n flow uitleest als waarin het geschreven moet zijn. Het is mijn favoriete sportboek. Je merkt het al, ik verklap niets over het verhaal. Het is beter als je je laat overrompelen. En als je uit hebt (pas daarna, niet eerder), moet je even googelen op de naam ‘Olivier van de Voort’. Misschien komt er dus ooit nog wel een deel twee… Ik hoop het.

Jan Paul Schutten, september 2013